Wintervoedselakkers; een welkome aanvulling voor de vogels

De laatste jaren is het mogelijk om in het leefgebied Open Akker wintervoedselakkers aan te leggen. Wintervoedselakkers bestaan uit een mengsel van granen en zaaddragende planten (zoals bladrammenas en zonnebloemen), dat de hele winter blijft staan. Op deze manier is het een voedingsbron voor overwinterende vogels. Maar welke vogels maken hier gebruik van? Om dat in beeld te krijgen wordt er tussen 1 oktober en 15 maart 6 keer gemonitord. Dat wil zeggen dat alle vogels die in en vlakbij de wintervoedselakker zitten / vliegen worden geteld. Op een koude sneeuwachtige ochtend eind januari ging Gerrit Tuinstra van Landschapsbeheer Friesland weer op pad voor de 4e monitoringsronde. Gebiedscoördinator Hanneke van Daatselaar van ELAN Zuidoost-Friesland ging met hem mee. 

Wintervoedselakker naast bosje
Gerrit legt uit dat een wintervoedselakker idealiter naast een houtwal of bosje ligt. Op deze manier kunnen vogels in de akker foerageren en tussendoor schuilen in de houtwal. Want ook roofvogels en uilen komen op de wintervoedselakker af om muizen of dus vogels te vangen. De vogels in de houtwal worden daarom wel meegeteld met de monitoring. Vogels die hoog overvliegen worden niet meegeteld, zij oriënteren zich niet op de wintervoedselakker.

Ook andere soorten profiteren
Bij de eerste wintervoedselakker treffen we het niet. We zien een haas, een winterkoninkje, 4 reeën en een houtsnip. Dit zijn niet persé de soorten waarvoor een wintervoedselakker wordt aangelegd, maar het is toch mooi dat ook deze soorten ervan profiteren. Ze worden dus allemaal wel genoteerd voor de monitoring. Alle waarnemingen worden na afloop van de laatste telronde doorgestuurd naar Bauke Koole Ecologie. Hier wordt de informatie verwerkt en geanalyseerd.

Melganzenvoet bron van zaden
Bij de tweede wintervoedselakker hebben we iets meer geluk. We zien vinken, geelgorzen en een groepje van ongeveer 20 putters. Waar veel boeren niet blij zijn met ‘melde’ of ‘melganzenvoet’ in hun land, zijn putters er juist dol op. De plant produceert grote hoeveelheden zaad, waar de putters van smullen. Ook zien we hier nog een blauwe reiger en torenvalk in de wintervoedselakker.

Op de foto eet een groepje putters van zaden.            De tekst gaat verder onder de foto. 
De derde wintervoedselakker zat de vorige telronde vol met allerlei vogels. Deze keer zagen we een aantal geelgorzen, vinken, een blauwe reiger en een torenvalk. Maar veel minder vogels en soorten vergeleken met de vorige keer. Wel was duidelijk te zien dat de pitten van de uitgebloeide zonnebloemen overal helemaal opgegeten waren. Vooral de groenling, keep en mezen genieten volop van de zonnebloempitten. Maar ook muizen!

Honderden vogels
Gerrit vervolgde zijn route naar de vierde wintervoedselakker. Ook hier was het rustig deze ochtend. Onderweg bespreken we dat ook in onze tuinen minder vogels te zien zijn, sinds de flinke sneeuwval begin januari. Misschien zijn veel vogels door de sneeuw verder naar het zuiden getrokken. Dat zou verklaren waarom er vandaag minder vogels in de wintervoedselakkers zijn te vinden. Daarbij komt dat een groot deel van de zaden in de wintervoedselakker inmiddels al is opgegeten. Maar dan gaan we naar de laatste wintervoedselakker van deze ochtend. Deze ligt een heel stuk van de openbare weg af, tegen een bos aan. Hier zien we 250 geelgorzen en 100 vinken! Fantastisch, dit is waar wintervoedselakkers voor bedoeld zijn! En zo krijgt deze koude ochtend toch een heel mooi einde!